Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Amerika Birleşik Devletleri'nden Türkiye'ye getirilen 100 kültür varlığını İstanbul Arkeoloji Müzelerinde kamuoyuna açıkladı. Programda farklı koleksiyonlara dağılan Boubon heykellerini toplayan "Kaçış Yok: Boubon" sergisi ziyarete açıldı. Tanıtım toplantısına Manhattan Bölge Savcı Yardımcısı Matthew Bogdanos da katılım gösterdi.
ABD'den iadesi sağlanan kültür varlıkları, Mayıs 2026 döneminde bir Amerikan müzayede evinde satışa sunulduğu sırada başlatılan hukuki ve bilimsel incelemelerle kurtarıldı. Bakanlık uzmanlarının hazırladığı belgeleri Manhattan Bölge Savcılığı ve ABD İç Güvenlik Soruşturmaları Birimi paylaştı. Yapılan girişimler sonucunda tarihi eserlerin satışı engellendi ve Türkiye'ye geri gönderilme süreci tamamlandı. Bakanlık, daha önce İstanbul Kültür Yolu Festivali kapsamında İstanbul mutfağının 200 adresi gastronomi rotasına girdi bilgisini paylaşırken, bu kez kentin tarihi mekanında uluslararası bir miras başarısını duyurdu.
Horoztepe ve Düver kökenli buluntular
Geri getirilen 100 eser arasında Tokat'ın Erbaa ilçesindeki Horoztepe bölgesine ait 40 parça metal işçiliği bulunuyor. Erken Tunç Çağına tarihlenen törensel müzik aletleri, silahlar ve metal kaplar, 1953 yılındaki kaçak kazı kayıtları ve Prof. Dr. Tahsin Özgüç'ün araştırmaları sayesinde yaklaşık 70 yıl sonra geri alındı. Eserler MÖ 2300 ile 2000 yılları arasındaki gelişmiş Anadolu madenciliğini yansıtıyor.
İade listesinde Burdur'un Düver Köyü kökenli 44 pişmiş toprak mimari levha da yer buldu. Arkaik Döneme ait levhalar J. Paul Getty Müzesinden geri alındı. Bu grup, 2022 yılında ABD, 2024 yılında Danimarka ve 2025 yılında Virginia Güzel Sanatlar Müzesinden alınan parçalarla birleşti. Listeyi tiyatro maskları, tanrıça heykelcikleri ve Aphrodisias kökenli değerli bir portre tamamladı.
Aphrodisias portresi nasıl iade edildi?
Aphrodisias portresi, 1976 yılında Aydın'da tutulan resmi olay yeri inceleme tutanağında savcının düştüğü özel not sayesinde iade edildi. Bakanlık uzmanları, tutanaktaki çalınan diğer eserlere dair ifadeyi arşiv kayıtları ve arkeolojik verilerle eşleştirdi. Hazırlanan bilimsel dosya, portrenin yasa dışı yollarla yurt dışına çıkarıldığını kanıtlayarak eserin anavatanına dönüşünü sağladı.
