Çankırım · Çankırı rehberi
Çankırı neyi meşhur?
Çankırı denince ilk akla gelen ürün kaya tuzu. Mutfağın temelini ise buğday oluşturuyor: çorbalar, çörekler ve hamur işleri sofranın ana öğeleri. Aşağıda yöresel yemekleri, kaya tuzunun özelliklerini ve Türk Patent siciline kayıtlı 32 coğrafi işaretli ürünü bulabilirsiniz.
Çankırı yöresel yemekleri
Valiliğe göre Çankırı mutfağında ana madde buğday ürünleri. Tarhana, toyga, şaştımaşı, tutmaç, yarma, dene ve cümcük başlıca çorbalar. Hamur işlerinde tava çöreği, yazma çöreği, bükme, gözleme, cızlama, tatar böreği, iri hamur, mantı, pıhtı ve çullama öne çıkıyor.
Valilik, yörenin öne çıkan lezzetlerini şöyle sıralıyor: tarhana ve toyga çorbası, yaren güveci, sarımsaklı et, mantı, iri hamur, gömme, bamya aşı, yumurta tatlısı, höşmerim, hameyli tatlısı, ince ekmek muskası, kızılcık ekşisi ve yazma çöreği.
İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarhananın iki çeşidini anlatıyor: un tarhanası ve domates, soğan, biber salçası ile hazırlanan katıklı tarhana. Tarhana çorbası kış aylarının ve Ramazan sofralarının vazgeçilmezi sayılıyor.
Kaynak: Çankırı Valiliği · mutfak ↗ · İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü · ne yenir ↗
Çankırı kaya tuzu
Çankırı Kaya Tuzu, 2023'te 1377 tescil numarasıyla menşe adı olarak coğrafi işaret aldı; tescili Çankırı Belediyesi yaptırdı. Tuz, Merkez ilçedeki Potuk, Balıbağı, Yenidoğan-1, Yenidoğan-2, Germece ve Ovacık-1 tuz ocaklarından çıkarılıyor ve sofrada öğütme tuzu olarak işleniyor.
Sicil belgesine göre tuz rafine edilmiyor, beyazlatılmıyor ve içine iyot ilave edilmiyor. Rutubet oranı en fazla yüzde 0,5; kalsiyum ve magnezyum oranları en fazla yüzde 0,1. Tuzun çıkarıldığı kaya birimi 37-24 milyon yıl yaşında. Tescilli ürün, en fazla 500 gramlık nem koruyucu ambalajlarda satışa sunuluyor.
Tuzun çıkarıldığı galerilerin ziyarete açık bölümü için Çankırı Tuz Mağarası rehberine bakabilirsiniz.
Çankırı'nın coğrafi işaretli ürünleri (32 tescil)
Türk Patent ve Marka Kurumu sicilinde Çankırı iline kayıtlı 32 tescilli coğrafi işaret var. İlk tescil 2017'de Çankırı Yumurta Tatlısı için alındı; listeye 2026'da Çerkeş Çiçek Balı, Ilgaz Keşkeği ve Ilgaz Sarıkılçık Pirinci eklendi.
| Ürün | Tescil no | Tescil yılı | Tür |
|---|---|---|---|
| Çankırı Yumurta Tatlısı | 280 | 2017 | Mahreç işareti |
| Çankırı Sarımsaklı Et | 444 | 2019 | Mahreç işareti |
| Çankırı Yoka (İnce) Ekmek Muskası | 488 | 2020 | Mahreç işareti |
| Çankırı Tutmaç Çorbası | 778 | 2021 | Mahreç işareti |
| Çankırı Höşmerim Tatlısı | 783 | 2021 | Mahreç işareti |
| Çankırı Küpecik Peyniri | 907 | 2021 | Mahreç işareti |
| Eldivan Yağlı Çöreği | 914 | 2021 | Mahreç işareti |
| Şabanözü Bazlaması | 981 | 2021 | Mahreç işareti |
| Çankırı Pıhtı | 983 | 2021 | Mahreç işareti |
| Çankırı Cimcik Hamuru Çorbası | 1128 | 2022 | Mahreç işareti |
| Çankırı Hameyli Tatlısı | 1192 | 2022 | Mahreç işareti |
| Çankırı Ehlibilir | 1206 | 2022 | Mahreç işareti |
| Çankırı Kıymalısı / Çankırı Kapalı Pidesi | 1243 | 2022 | Mahreç işareti |
| Şabanözü Cızlaması | 1296 | 2022 | Mahreç işareti |
| Çankırı Yazma Çöreği | 1320 | 2023 | Mahreç işareti |
| Çankırı Kesme Kadayıfı | 1321 | 2023 | Mahreç işareti |
| Çankırı Kaya Tuzu | 1377 | 2023 | Menşe adı |
| Çerkeş Kurabiyesi | 1378 | 2023 | Mahreç işareti |
| Çerkeş Su Böreği | 1396 | 2023 | Mahreç işareti |
| Çankırı Bütün Et | 1399 | 2023 | Mahreç işareti |
| Çerkeş Sırma Baklavası | 1539 | 2024 | Mahreç işareti |
| Eldivan Kirazı | 1550 | 2024 | Mahreç işareti |
| Çerkeş Pırasa Dolması | 1557 | 2024 | Mahreç işareti |
| Yapraklı Panayır Helvası | 1561 | 2024 | Mahreç işareti |
| Çerkeş Badıma Bükmesi | 1605 | 2024 | Mahreç işareti |
| Çerkeş Lokumu | 1607 | 2024 | Mahreç işareti |
| Şabanözü Dondurma Helvası | 1634 | 2024 | Mahreç işareti |
| Kurşunlu Keşkeği | 1638 | 2024 | Mahreç işareti |
| Kurşunlu Çiçek Balı | 1725 | 2025 | Menşe adı |
| Çerkeş Çiçek Balı | 1811 | 2026 | Menşe adı |
| Ilgaz Keşkeği | 1864 | 2026 | Mahreç işareti |
| Ilgaz Sarıkılçık Pirinci | 1874 | 2026 | Menşe adı |
Menşe adı, ürünün bütün üretim aşamalarının belirtilen bölgede gerçekleştiğini; mahreç işareti ise en az bir aşamanın o bölgede yapıldığını gösteriyor.
Eldivan kirazı, Kızılırmak kavunu, pirinç ve bal
Valilik, ilin önemli ürünleri arasında tuz ve çeşitlerini, kavunu, pirinci, kirazı, kızılcığı ve kızılcıktan yapılan ekşiyi, küpecik peynirini sayıyor. Bunlardan Eldivan Kirazı, Ilgaz Sarıkılçık Pirinci, Çankırı Küpecik Peyniri ile Kurşunlu ve Çerkeş çiçek balları coğrafi işaretle tescilli.
Kavun yetiştiriciliği Kızılırmak ilçesinde önemli bir yer tutuyor; ağustos ve eylül aylarında ilçe merkezinde kavun pazarı kuruluyor. Çankırı ya da Kızılırmak kavunu adına bugün itibarıyla tescilli bir coğrafi işaret bulunmuyor.
Kaynak: Çankırı Valiliği · mutfak ↗ · İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü · Kızılırmak ↗ · Türk Patent · Çankırı coğrafi işaretleri ↗
Yaran kültürü ve UNESCO kaydı
Çankırı'da “Yaran Sohbeti” adıyla yaşatılan gelenek, Türkiye'nin farklı yörelerindeki benzer toplantılarla birlikte “Geleneksel Sohbet Toplantıları” başlığı altında 16 Kasım 2010'da UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi'ne kaydedildi. Adaylık dosyasının hazırlık toplantılarından biri Çankırı'da yapıldı.
Yaran sofrasıyla anılan yaren güveci yöresel yemekler arasında sayılıyor. Şehirdeki müze ve medreseler için Çankırı gezilecek yerler sayfasına bakabilirsiniz.
Kaynak: Kültür ve Turizm Bakanlığı · Geleneksel Sohbet Toplantıları ↗ · Çankırı Valiliği · mutfak ↗
Sık sorulan sorular
- Çankırı'nın nesi meşhur?
- Çankırı en çok kaya tuzuyla tanınıyor. Yemeklerde sarımsaklı et, tutmaç çorbası, yumurta tatlısı, höşmerim ve yazma çöreği; ürünlerde küpecik peyniri, Eldivan kirazı ve Kızılırmak kavunu öne çıkıyor.
- Çankırı'nın en meşhur yemeği hangisi?
- Valiliğin öne çıkardığı yemekler arasında tarhana ve toyga çorbası, yaren güveci, sarımsaklı et, mantı, iri hamur ve yumurta tatlısı var. Sarımsaklı et, tutmaç çorbası ve yumurta tatlısı coğrafi işaretle tescilli.
- Çankırı'nın kaç coğrafi işaretli ürünü var?
- Türk Patent sicilinde Çankırı iline kayıtlı 32 tescilli coğrafi işaret bulunuyor. Bunların 4 tanesi menşe adı, diğerleri mahreç işareti.
- Çankırı kaya tuzunda iyot var mı?
- Coğrafi işaret sicil belgesine göre Çankırı Kaya Tuzu rafine edilmiyor, beyazlatılmıyor ve içine iyot ilave edilmiyor. İyot ilave edilmediğinin ambalajda yazması da tescil şartı.
- Çankırı'dan ne alınır?
- Kaya tuzu ve tuzdan yapılan ürünler şehrin en bilinen hediyeliği. Coğrafi işaretli küpecik peyniri, Çerkeş lokumu ve kurabiyesi, Kurşunlu ve Çerkeş çiçek balı ile mevsiminde Eldivan kirazı da alınabilir.
- Yaran nedir?
- Yaran, Çankırı'da yaşatılan geleneksel sohbet toplantılarının adı. Yaran Sohbeti'nin de içinde yer aldığı Geleneksel Sohbet Toplantıları, 16 Kasım 2010'da UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi'ne kaydedildi.
Bu sayfadaki bilgiler 2 Ekim 2026 tarihinde, her bölümün altında belirtilen resmî kaynaklardan doğrulandı. Saat, ücret ve iletişim bilgileri değişebilir; gitmeden önce ilgili kurumdan teyit alın. Kaynakta bulunmayan bilgi sayfaya yazılmadı.