Prof. Dr. Betül Kaçar, evrende yaşamın kökenini ve antik genlerin milyarlarca yıllık evrimini inceleyen Türk astrobiyolog ve akademisyen. Laboratuvar ortamında yeniden canlandırdığı kadim proteinlerle Dünya dışı gezegenlerdeki olası yaşam izlerini araştırıyor. Kaçar'ın bilim dünyasındaki en kritik görevi, NASA Astrobiyoloji Araştırma Konsorsiyumu MUSE ekibinin direktörlüğünü yürütmesi.
Betül Kaçar kimdir sorusu, uzayda yaşam arayışına yön veren öncü laboratuvar çalışmaları ve uluslararası bilim ödülleriyle gündemdeki yerini koruyor. NASA astronotu Deniz Burnham ile birlikte NASA'da çalışan Türkler arasında genç kuşaklara ilham kaynağı olan 43 yaşındaki profesör, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Wisconsin-Madison Üniversitesi'nde görev yapıyor.
Moleküler paleobiyoloji alanının dünyadaki öncü isimlerinden kabul edilen Türk bilim insanı, milyarlarca yıl önce yaşamış organizmaların genetik şifrelerini günümüz bakterilerine yerleştirerek evrimin geçmişini deneysel olarak test ediyor.
Betül Kaçar aslen nereli ve kaç yaşında?
Prof. Dr. Betül Kaçar, 1983 yılında İstanbul'da doğdu, 2026 yılı itibarıyla 43 yaşında ve ailesi aslen Giresun'un Bulancak ilçesinden. Çocukluk yıllarının bir bölümünü Karadeniz'de geçiren bilim insanı, ailesinde üniversite eğitimi alan ilk kadın olarak bilim yolculuğuna adım attı.
Lise eğitimini Çapa Anadolu Öğretmen Lisesi'nde tamamladıktan sonra Marmara Üniversitesi Kimya Bölümü'nden 2004 yılında mezun oldu. Yirmi yaşında Amerika Birleşik Devletleri'ne giderek Emory Üniversitesi Biyomoleküler Kimya Bölümü'nde doktora araştırmalarına başladı ve 2010 yılında doktor unvanını aldı.
| Bilgi başlığı | Doğrulanmış detay |
|---|---|
| Tam adı ve unvanı | Prof. Dr. Betül Kaçar, astrobiyolog ve moleküler biyolog |
| Doğum yılı ve memleketi | 1983 İstanbul doğumlu (43 yaşında), aslen Giresun Bulancaklı |
| Eğitimi | Marmara Üniversitesi Kimya (2004), Emory Üniversitesi Doktorası (2010), Harvard doktora sonrası |
| NASA görevi | NASA MUSE Astrobiyoloji Araştırma Konsorsiyumu direktörü |
| Akademik kurumu | Wisconsin-Madison Üniversitesi Bakteriyoloji Bölümü profesörü |
Harvard yılları ve antik genlerin yeniden diriltilmesi
Doktorasının ardından çalışmalarına NASA Astrobiyoloji Enstitüsü ve Harvard Üniversitesi Evrimsel Biyoloji Bölümü'nde devam etti. Antik genleri sentetik biyoloji yöntemleriyle laboratuvarda sentezleyerek milyarlarca yıllık fotosentez enzimlerinin zaman içindeki değişimini inceledi.
2018 ile 2021 yılları arasında Arizona Üniversitesi Astronomi ve Moleküler Hücre Biyolojisi bölümlerinde öğretim üyesi olarak çalıştı. NASA Genç Araştırmacı Ödülü ve Stanley Miller Erken Kariyer Ödülü gibi saygın bilim ödüllerine layık görüldü.
NASA MUSE konsorsiyumu ve evrende yaşam arayışı
2021 yılında Wisconsin-Madison Üniversitesi kadrosuna geçen Kaçar, Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi tarafından kurulan MUSE astrobiyoloji merkezinin başına getirildi. Otuzdan fazla bilim insanından oluşan araştırma grubu, gezegenlerdeki metallerin yaşamın evrimindeki rolünü inceliyor.
Birleşmiş Milletler Kadın Birimi ve CERN ortaklığında genç kızların bilime yönelmesi için yürütülen eğitim kampanyalarına destek veriyor. Kurucusu olduğu SAGANet astrobiyoloji ağıyla dünyadaki genç araştırmacılara ücretsiz eğitim olanağı sağlıyor.
