NASA'nın Chandra X-ışını Gözlemevi'ni kullanan gök bilimciler, Dünya'dan yaklaşık 30 milyon ışık yılı uzaklıktaki NGC 4559 sarmal galaksisinde bulunan kararsız bir dev yıldızdaki tekrarlayan patlamaların kaynağını keşfetti. 9 Kasım 2026 tarihinde yayımlanan görüntülerde yer alan AT 2016blu adlı yıldızın kütlesinin Güneş'in en az 33 katı olduğu tahmin ediliyor.
Araştırmacılar, NASA resmi bülteni üzerinden paylaşılan verilerde yıldızın neden düzenli aralıklarla büyük enerji boşalımları yaşadığını detaylandırdı. Virginia Üniversitesi'nden M. Aghakhanloo ve ekibinin öncülüğünde yapılan X-ışını gözlemleri, Sloan Dijital Gökyüzü Araştırması (SDSS) optik verileriyle birleştirildi.
AT 2016blu yıldızı neden tekrarlayan patlamalar yaşıyor?
AT 2016blu yıldızı, sahip olduğu devasa kütle ve kararsız yapısı nedeniyle dış katmanlarını uzaya fırlatarak tekrarlayan patlamalar yaşıyor. Gök bilimciler, Güneş'ten en az 33 kat daha ağır olan bu tür değişken yıldızların çevresindeki maddeyle etkileşime girerek güçlü X-ışını sinyalleri ürettiğini belirledi.
| Özellik | Bilimsel veri |
|---|---|
| Yıldız adı | AT 2016blu |
| Bulunduğu galaksi | NGC 4559 sarmal galaksisi |
| Dünya'ya uzaklık | Yaklaşık 30 milyon ışık yılı |
| Tahmini kütle | En az 33 Güneş kütlesi |
| Kullanılan gözlemevi | NASA Chandra X-ışını Gözlemevi |
Chandra gözlemleri ve NASA'daki Türk bilim insanları
Chandra X-ışını Gözlemevi'nin yüksek enerjili evreni inceleme misyonu, gelecekte geliştirilecek yeni nesil X-ışını teleskoplarına da zemin hazırlıyor. NASA'da çalışan Türkler arasında yer alan ve NASA Hubble kadrosuna seçilen ilk Türk bilim insanı Prof. Dr. Feryal Özel, ilk kara delik fotoğrafı ekibinin yanı sıra Lynx X-ışını teleskobu çalışmasına da liderlik ediyor.
Uzay araştırmalarının farklı alanlarında görev yapan bir diğer isim olan Adana İncirlik doğumlu NASA astronotu Deniz Burnham ise Johnson Uzay Merkezi'ndeki hazırlıklarını sürdürerek Mart 2027'de Soyuz MS-30 ile Uluslararası Uzay İstasyonu'na uçacak. Öte yandan, NASA uzmanı Katie Spicer Artemis görevinde Ay iniş aracını yönetiyor ve ajansın derin uzay hedeflerine katkı sunuyor.






