Çankırı'nın Ilgaz ilçesine bağlı Hacıhasan köyünde dedelerden miras kalan tohumlar toprağa ekilerek ağırlığı 40 kilograma ulaşan dev lahanalar elde ediliyor. Bölgedeki geleneksel tarım yöntemleriyle sürdürülen yetiştiricilik, sonbahar döneminde yapılan hasat çalışmalarıyla pazarlardaki yerini alıyor.
Ilgaz lahanası, Ilgaz Dağı kaynak sularıyla sulanan yaklaşık 150 dekar arazide yetiştirilerek çevre il ve ilçelerdeki tüketicilere ulaştırılıyor. Mart ayında toprağa düşen tohumlar meşakkatli bir bakım sürecinin ardından mutfaklara uzanıyor. İlçede tarımın yanı sıra Ilgaz'ın meşhur yöresel ürünleri arasında tescilli lezzetler de önemli yer tutuyor.
Köy halkı fideden çapalamaya, gübrelemeden ilaçlamaya, sulamadan hasada kadar bütün işlemleri kendi çabalarıyla yürütüyor. Toprağın yapısı ve temiz kar sularıyla beslenen ürünler sarma ve turşu yapımında yoğun talep görüyor. İlçede lahananın yanı sıra Ilgaz'da Sarı Kılçık pirinci hasadı da sonbahar döneminde tamamlanan önemli tarımsal faaliyetler arasında yer alıyor.
Dev lahanaların tohumları nasıl elde ediliyor?
Üreticiler kış mevsiminde seçtikleri en kaliteli lahanaları kökleriyle birlikte topraktan çıkararak ilkbaharda yeniden dikiyor ve açan çiçeklerden tohum topluyor. Geleneksel yollarla elde edilen bu tohumlar bir sonraki sezonun üretiminde yeniden kullanılıyor.
Köy üreticilerinden Cihan Sofuoğlu, tohumların dedelerinin dedelerinden kaldığını aktardı. Bir asrı aşan bu mirasi korumaya çalıştıklarını vurgulayan Sofuoğlu, tohumun değişmesi halinde sebzenin lezzetinin de bozulacağını ifade etti. Kendi çabalarıyla yaklaşık 30 dönüm arazide üretim yaptığını belirten Sofuoğlu, dönüm başına 1100 fide diktiklerini ve sezonda toplam 30 ila 35 bin lahana yetiştirdiklerini kaydetti. Üretimin bir çocuk büyütmek kadar meşakkatli bir süreç olduğuna işaret eden Sofuoğlu, topraktan sofraya gelen emeğin değerinin bilinmesi gerektiğini söyledi.
Ilgaz lahanasında büyüklük ve lezzet dengesi
Hacıhasan köyünde yetişen lahanalar büyüdükçe acılığını kaybediyor, içi beyazlaşıyor ve yaprakları sıkılaşarak daha lezzetli hale geliyor. Ağırlığı 5 ile 40 kilogram arasında değişen lahanalar irileştikçe kalite kazanıyor.
Sofuoğlu, küçük lahanaların acı ve kekremsi bir tada sahip olduğunu, sebze büyüdükçe iç beyazlığının artarak sarmalık ve turşuluk kaliteyi yükselttiğini bildirdi. Yöre sakinlerinin dev lahanaların ince dış yapraklarından sarma hazırladığını, iç kısmını ise turşu yapımında değerlendirdiğini belirtti. Sonbaharda toplanan dev sebzeler, zorlu taşıma şartlarına rağmen bölge pazarlarında alıcı bulmaya devam ediyor.
Kaynak: Çankırı Gazete haberi. İlgili kurum: Çankırı İl Tarım ve Orman Müdürlüğü
