NASA'nın Mars keşif aracı Curiosity, Kızıl Gezegen'deki 5060, 5061 ve 5062. Mars günlerinde Nazca sondaj sahasındaki zorlu çalışmaların ardından bataryalarını şarj etmek amacıyla düşük güç moduna geçti. Görev ekibi, aracın bataryalarını doldururken bilimsel gözlemleri aksatmamak adına sınırlı güç harcayan uzaktan algılama faaliyetlerine ağırlık verdi.

Operasyon sistemleri mühendisleri tarafından yayımlanan NASA resmi bülteni detaylarına göre uzay aracı, 5061. Mars gününde aynı anda iki ayrı işlemi yürüten yeni bir paralellik stratejisini sahada denedi. Görev uzmanları, CheMin cihazındaki verilerin uçuş bilgisayarına aktarımı ile yörünge aracına veri gönderme sürecini eşzamanlı işleterek uyanık kalma süresini kısalttı ve önemli oranda enerji tasarrufu sağladı.

Saha ekibi, şarj döneminde ChemCam ve Mastcam kameralarını kullanarak Titicaca, Pampas ve Salta hedeflerindeki katmanlı kaya oluşumlarını ve toz şeytanı hareketlerini başarıyla kaydetti.

Curiosity enerji tasarrufunu nasıl sağlıyor?

Curiosity enerji tasarrufunu, görev süresi uzadıkça azalan güç üretimini dengelemek amacıyla aynı anda güvenle çalışabilecek işlem çiftlerini eşzamanlı yürüterek sağlıyor. Mühendisler, yüksek işlemci gücü tüketen cihaz içi veri aktarımlarını Dünya'ya yönelik iletişim pencereleriyle birleştirerek donanımın aktif kaldığı süreyi azaltıyor. Uzmanlar, sondaj ünitesindeki kırıntıları temizlemek için uygulanan ve yüksek güç tüketen RAGE titreşim operasyonu öncesinde bu yöntemle bataryaları optimum seviyeye çıkarıyor.

İşlem AdıSol / ZamanKullanılan CihazTemel Görev Amacı
Paralel Veri AktarımıSol 5061CheMin ve Uçuş Bilgisayarıİşlem süresini kısaltarak enerji tasarrufu sağlamak
Uzaktan AlgılamaSol 5060-5062ChemCam ve MastcamNazca hedefindeki kaya katmanlarını incelemek
RAGE TemizliğiPlanlanan SolRobotik Kol SondajıMatkap ucundaki örnek kalıntılarını boşaltmak

JPL ve derin uzay keşiflerinde Türk mühendislerin katkısı

Gezegen keşiflerinde kullanılan otonom teknolojilerin temelinde Türk araştırmacıların derin uzay mirası yatıyor. Amerikan havacılık dairesinde kritik roller üstlenen NASA'da görev yapan Türk bilim insanları, robotik yüzey araçlarının Kızıl Gezegen'e güvenle ulaşmasında stratejik sorumluluklar üstlendi. Nitekim NASA Jet İtki Laboratuvarı bünyesinde geliştirilen ve Curiosity ile Perseverance keşif araçlarının Mars yüzeyine güvenli inişini sağlayan otonom güdüm algoritmasının arkasında Prof. Dr. Behçet Açıkmeşe imzası bulunuyor. Yüzeydeki bilimsel kazanımlar, NASA'nın Mars keşif aracı Perseverance Kızıl Gezegen'de yakut izleri keşfetti benzeri yeni saha keşifleriyle genişlerken, Johnson Uzay Merkezi'nde çalışan ve 2027 yılında uzaya çıkacak olan Deniz Burnham gibi astronotlar geleceğin insanlı Mars yolculuklarına zemin hazırlıyor.

Kaynaklar: